Evariste Galois (1811-1832)
Nguồn: Web Vô Thường
Người gửi: Đào Thị Nhung (trang riêng)
Ngày gửi: 07h:03' 18-07-2011
Dung lượng: 18.8 KB
Số lượt tải: 0
Mô tả:
| Evariste Galois (1811-1832) thiên tài Toán học và cuộc đời ngắn ngủi |
Évariste Galois sinh tại Bourg-la-Reine năm 1811. Cha ông là Nicholas Gabriel Galois và mẹ là là Adélaïde Marie Demante; song thân cuả ông đều là những người uyên bác và có học. Mẹ Galois, con của một thẩm phán, là cô giáo duy nhất của ông cho đến tuổi 12. Mẹ bà dạy cho bà tiêng Latin, Grec và đạo. Cha của Galois, là hiệu trưởng cuả một trường Trung học và là thị trưởng Paris trong giai đoạn les Cents-jours (1) Bối cảnh Lịch sử trong giai đoạn này: Napoléon thoái vị vào ngày 11-4-1814. Ngày 06-04-1814 Louis XVIII được Liên minh (Alliés) bầu làm vua và mất tháng 09 năm 1824 và Charles X lên ngôi rồi tới Louis-Phillipe Galois ở trường Lycée Louis le grand
Évariste Galois sinh trưởng vào lúc nước Pháp có nhiều biến cố. Năm 1823, lúc ông được 12 tuổi, ông học nội trú trường Louis Legrand, lúc bấy giờ có tên là Collège royal. Niên khóa 1826-1827 ông bị ở lại lớp vì kết quả yếu về môn hùng biện (môn rhétorique). Lúc bấy giờ lối học cổ điển, trong thời kỳ cách mạng Napoléon, những môn khoa hoc không coi là quan trọng. Tháng Hai năm 1827 ông ghi danh học lớptoán đầu tiên trong lớp của M. Vernier. Và từ đó ông bị Toán học thu hút. Ông đọc Legendre (1752-1833) (Yếu tố Toán học,Éléments de géométrie), Lagrange (1736-1813) (Bài viết về giải những phương trình,textes sur la résolution des équations), Euler(1707-1783), Gausss (1777-1855), Jacobi(1804-1851). Lới nhận xét của ông hiệu trưởng: "Sự đam mê Toán học đã thống trị anh ta. Tôi nghĩ rằng cha mẹ của anh học sinh này phải cho phép anh ta chỉ học toán mà thôi. Dù sao đi nữa, anh ta tốn thì giờ để dự những giờ học khác. anh ta chỉ gây bực bội cho giáo sư và tự làm hại mình bằng những hình phạt xứng đáng mà anh ta nhận lãnh."
Năm 1828 Galois thi rớt vô trường Bách Khoa Kỹ Thuật (Polytechnique) , một trường đại học nổi tiếng và tốt nhất Paris. Ông trở về trường Louis Le Grand và ghi danh vô lớpChuyên Toán (Mathématiques Spéciales) của Louis Richard (33 tuổi), chính ông này đã thán phục thiên tài toán học củaGalois Ông ta đã giữ lại các bài tập của Galois và sau đó đưa cho một Cái chết của cha ông Một tháng sau ông bị bắt vì sử dụng đồng phục của đội Pháo Vệ Binh Quốc gia (Artillerie de laGarde Nationale) vốn đã bị giải tán vì lý do đó là mối đe dọa cho ngai vàng. Và bị ở tù gần một năm. Chính trong tù ông mới làm việc bằng trí óc. Ông viết về tích phân đại số và thuyết đa trị (théorie de l'ambiguïté) mà hiện nay không còn dấu vết. Người ta kể rằng có lần ông xuống tinh thần quá độ đến nỗi đã tiên đoán về sự kết thúc của đời mình: "Tôi sẽ chết bởi một cuộc đấu cho cặp mắt đẹp của một cô gái đỏm đáng nào đó thuộc tầng lớp thấp kém" (Je mourrai dans un duel pour les beaux yeux de quelque coquette de bas étages). Năm 1832, nhân lúc bị dịch tả, ông được chuyển đến dưỡng đường Sieur Faultrier, chính nơi này ông gặpStephanie-Félicie Poterin du Motel. Chính vì nàng mà ông đã nhận cuộc thách đấu. Ðêm trước khi ra đấu, ông sắp xếp thứ tự những bài nháp, ghi lại hai tường trình và một bản di chúc gởi cho Auguste Chevallier, người thu tóm lại những khám phá của ông, chứ không phải ông đã viết tất ra trong vòng một đêm như người ta truyền lại |
Số lượt thích:
0 người
CLICK VỀ ĐẦU TRANG
Evariste Galois (1811-1832)
Ngày mới nhiều niềm vui nhé cô Đào Nhung